Litouwse begroting 2027 krijgt tekort van 3,8% bbp en loonsverhoging voor ambtenaren

Het Litouwse begrotingsontwerp voor 2027 voorziet een tekort van 3,8% van het bruto binnenlands product voor de centrale overheid. Het defensiebudget komt uit op ruim €4,8 miljard, zo’n 5% van het bbp. De rijksinkomsten stijgen naar €22,2 miljard, 5,2% meer dan dit jaar, en de rijksuitgaven naar €27,9 miljard, een stijging van 1,3%. Het ontwerp trekt ook geld uit voor hogere lonen: leraren, ambtenaren en cultuurwerkers krijgen er ongeveer 7,5% bij, griffiers en secretarissen bij de rechtbanken ongeveer 5,7%. In totaal is daarvoor €315,4 miljoen nodig.

Dat defensiebudget ligt boven de norm van de NATO, het bondgenootschap waartoe Litouwen behoort. Het land grenst aan Rusland en Belarus en trekt daarom al langer fors meer uit voor zijn krijgsmacht. Een tekort betekent dat de rijksuitgaven groter zijn dan de rijksinkomsten: de overheid moet dat verschil lenen. De loonsverhogingen voor leraren, ambtenaren en cultuurwerkers moeten de koopkracht van die beroepsgroepen op peil houden.

Cultuurminister Lukas Alsys ontmoette de hoofden van de instellingen die onder zijn ministerie vallen, zoals musea, theaters en bibliotheken. Daar besprak hij het begrotingsontwerp voor de cultuursector. Tijdens die bijeenkomst kreeg de voorgestelde financiering van de cultuursector in de rijksbegroting 2027 een toelichting.

Het begrotingsontwerp moet nu nog langs het Seimas, het Litouwse parlement. Daar keuren gekozen volksvertegenwoordigers wetten en de rijksbegroting goed. Na goedkeuring door de regering gaat het ontwerp voor behandeling in commissie naar het Seimas, gevolgd door een eerste lezing, correcties van de regering en een tweede lezing. Parlementsleden kunnen in de commissies en bij de eerste lezing wijzigingen voorstellen. De regering verwerkt die voordat de begroting in tweede lezing definitief wordt vastgesteld. De Litouwse grondwet stelt daarbij een harde grens: de begroting moet uiterlijk 31 december 2026 zijn goedgekeurd.